عربستان سعودی جایگاه پیشرو خود را در نقشه دیجیتال جهان تحکیم میکند و فناوریهای داده و هوش مصنوعی را از ستونهای اصلی تحقق چشمانداز سعودی ۲۰۳۰ میداند. این کشور با رویکردی یکپارچه میکوشد میان نوآوری پیشرفته و پرورش توان انسانی ملی از یک سو و چارچوبهای جامع حکمرانی اخلاقی برای استفاده مسئولانه از این فناوریها از سوی دیگر توازن برقرار کند تا اقتصادی دانشبنیان و رقابتپذیرتر شکل گیرد.
با نامگذاری ۲۰۲۶ بهعنوان «سال هوش مصنوعی»، تلاشهای ملی به رهبری سازمان سعودی داده و هوش مصنوعی «سدایا» برای نشان دادن پیشرفتهای کیفی کشور در توسعه و حکمرانی فناوریهای نو شتاب گرفته است؛ رویکردی که فناوری هوشمند را عامل رشد فراگیر، محرک بهبود کیفیت زندگی و الگویی جهانی در توسعه پایدار میبیند.
همزمان با حضور عربستان سعودی در هفته سطح عالی هشتاد و یکمین مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک و در پی سخنان شاهزاده فیصل بن فرحان بن عبدالله، وزیر امور خارجه، درباره تعهد کشور به استفاده مسئولانه از هوش مصنوعی برای افزایش بهرهوری و پشتیبانی از نوآوری، عربستان سعودی بر حمایت از تلاشهای یونسکو برای اهداف توسعه پایدار و مشارکت در تدوین سیاستهای بینالمللی هوش مصنوعی به سود همه جوامع بشری تأکید میکند.
در سالنامه رقابتپذیری جهانی ۲۰۲۶ مؤسسه بینالمللی توسعه مدیریت، عربستان سعودی در میان ۷۰ کشور رتبه سیزدهم جهان و در میان کشورهای گروه بیست رتبه سوم را به دست آورد. این کشور در شاخص بهکارگیری هوش مصنوعی در شرکتها چهارم جهان شد که ابتکارهای سدایا، از جمله «باقه رواد» و برچسبهای تشویقی اخلاق هوش مصنوعی برای شرکتها، پشتوانه آن بود. در شاخص دسترسی جامعه به هوش مصنوعی نیز رتبه چهارم جهان را کسب کرد که حاصل تلاش سدایا برای گسترش سواد دیجیتال از طریق آکادمی سدایا و ابتکار «سمای» است؛ ابتکاری که در آموزش ۱.۲ میلیون شهروند سعودی سهم داشته است. گزارش صندوق بینالمللی پول در پایان مشاورههای ماده چهارم ۲۰۲۶ نیز پیشتازی جهانی عربستان سعودی در پذیرش هوش مصنوعی در چند بخش را ستود.
عربستان سعودی برای رسیدن به این اهداف بر نقش محوری سدایا در سیاستگذاری، توسعه زیرساختها و چارچوبهای تنظیمگری، ظرفیتسازی و فراهم کردن توانمندسازهایی تکیه دارد که بخشهای دولتی و خصوصی را در بهرهگیری کامل از راهکارهای داده و هوش مصنوعی یاری میکنند. نیروی انسانی جوان ملی پایه این تحول است و برنامههای آموزشی و دانشگاهی تخصصی، دانشجویان، پژوهشگران و نوآوران را با بالاترین مهارتها آماده میکنند.
در حوزه حکمرانی و اخلاق نیز عربستان سعودی بر تنظیم مسیر توسعه و کاربرد هوش مصنوعی بر پایه معیارهای جهانی شفافیت، عدالت و حفظ حریم خصوصی تأکید دارد تا خطرات و پیامدهای منفی الگوریتمها محدود شود. این مسیر با گسترش همکاری و تبادل دانش با سازمانها و دانشگاههای جهان تکمیل میشود تا ظرفیتهای فناوری در خدمت توسعه پایدار، صلح و شکوفایی جهانی قرار گیرد.


