سازمان آب سعودی در مراسم «بومیسازی صنعت آب؛ انتقال دانش و ظرفیتسازی» در ریاض اعلام کرد ۶ فرصت سرمایهگذاری، از جمله ۵ فرصت تازه، وارد مرحله اجرای صنعتی شدهاند. در این مراسم ۳ توافقنامه بومیسازی امضا و دو کارخانه افتتاح شد و در مجموع ایجاد ۷ کارخانه با سرمایهگذاری ۲،۸ میلیارد ریال در دستور کار قرار گرفت.
عربستان سعودی با تکیه بر توان پیشرفته خود در مدیریت یکپارچه آب، مرحلهای تازه از بومیسازی صنایع و فناوریهای این بخش را آغاز کرده است تا تقاضای داخلی را به فرصت صنعتی و سرمایهگذاری تبدیل کند، دانش و فناوری را منتقل کند، زنجیره تأمین و امنیت آبی را استوار سازد و توان رقابت منطقهای و جهانی را افزایش دهد.
برنامه بومیسازی صنایع و خدمات آب ۱۸ فرصت سرمایهگذاری برای تولید ۱۸ مؤلفه را دربر میگیرد که حدود ۹۰ درصد اجزای اساسی صنعت آب را تشکیل میدهند. تقاضای انباشته داخلی برای این فرصتها تا ۲۰۳۳ بیش از ۱۵ میلیارد ریال و تقاضای خاورمیانه و شمال آفریقا حدود ۶۵ میلیارد ریال برآورد میشود.
این برنامه با همکاری سازمان محتوای داخلی و خریدهای دولتی و پشتیبانی سامانههای صنعت و منابع معدنی و سرمایهگذاری اجرا میشود و دستکم ۷۰ درصد مواد و نهادههای لازم برای تولید مؤلفهها در داخل موجود است. شمار تأمینکنندگان از ۷۳۹ در سال ۲۰۲۲ به ۳۴۴۱ در سال ۲۰۲۶ رسیده و سهم محتوای داخلی بخش از ۴۵ درصد در ۲۰۲۰ به ۶۸،۲۷ درصد در نیمه نخست ۲۰۲۶ افزایش یافته است.
بومیسازی تنها به تولید محدود نیست و پژوهش و توسعه، انتقال دانش و فناوری و تربیت نیروی متخصص را نیز شامل میشود؛ طبق توافقنامهها، سهم نیروی کار در مشاغل تخصصی نباید کمتر از ۷۰ درصد باشد. غشاهای اسمز معکوس، مواد ضدرسوب، مواد شستوشوی شیمیایی غشا، تجهیزات بازیابی انرژی، پمپهای فشار بالا و سامانههای کنترل «DCS» و «SCADA» از فناوریهای هدف هستند.
پروژههای صنعتی برنامه شامل ۴ کارخانه «ایتالمچ کمیکالز» در وعد الشمال، الجبیل و جده، کارخانه پمپ فشار بالای «توریشیما» در جده، کارخانه تجهیزات بازیابی انرژی «انرژی ریکاوری» در دمام و کارخانه سامانههای کنترل «الفنار» در ریاض است. با احتساب کارخانه «تورای» در دمام که از ۲۰۲۵ غشای اسمز معکوس تولید میکند، شمار کارخانههای مرتبط با برنامه به ۸ واحد میرسد.
کارخانه «انرژی ریکاوری» در دمام از سهماهه نخست ۲۰۲۷ حدود یکسوم مشتریان جهانی این شرکت را تأمین خواهد کرد. عربستان سعودی در تولید غشای اسمز معکوس به خودکفایی رسیده و آن را به ۲۷ کشور صادر کرده است؛ انتقال فناوری کارایی پمپهای فشار بالا را به ۹۱ درصد رسانده و غشاهای ساخت داخل، ظرفیت تأسیسات الخبر را بدون هزینه اضافی از ۶۰۰ هزار به ۷۰۰ هزار مترمکعب در روز بالا برده است. پیشبینی میشود ۶ فرصت در حال اجرا تا ۲۰۳۳ حدود ۴،۳۶ میلیارد ریال به تولید ناخالص داخلی بیفزاید، ۳۰۹۰ شغل تخصصی مستقیم و غیرمستقیم ایجاد کند و هزینه محصولات هدف را ۲۰ تا ۳۰ درصد کاهش دهد؛ تقاضای داخلی مرتبط با آنها حدود ۱۱،۳۷ میلیارد ریال است و صادرات ۲۰ تا ۵۰ درصد تولید هدفگذاری شده است. در کل برنامه نیز جذب حدود ۱۱ میلیارد ریال سرمایه و ایجاد نزدیک به ۱۲ هزار شغل تخصصی مهندسی و فنی تا ۲۰۳۳ انتظار میرود؛ برنامهای همسو با «چشمانداز سعودی ۲۰۳۰»، راهبرد ملی آب و راهبرد ملی صنعت که عربستان سعودی را به قطب منطقهای تولید فناوریهای آب تبدیل میکند.


